ഇസ്രായേലും ലെബനനും തമ്മിലുള്ള യുഎസ് പിന്തുണയുള്ള വെടിനിർത്തൽ കരാർ ലെബനീസ് സായുധ സംഘമായ ഹിസ്ബുള്ള പൂർണ്ണമായും നിരാകരിച്ചു. ഈ കരാർ ലെബനന് “നിരർത്ഥകവും” “അപമാനകരവുമാണെന്നും,” ലെബനീസ് ജനതയുടെ വലിയൊരു വിഭാഗം ഇത് തള്ളിക്കളഞ്ഞതായും ഇറാൻ പിന്തുണയുള്ള ഈ സംഘടനയുടെ നേതാവ് നായിം ഖാസിം ശക്തമായ ഭാഷയിൽ പ്രസ്താവിച്ചു. ലെബനനിൽ “പൈലറ്റ്” സുരക്ഷാ മേഖലകൾ രൂപീകരിച്ച് ഹിസ്ബുള്ള പ്രവർത്തകരെ നിരോധിക്കുന്ന ഒരു ദുർബലമായ വെടിനിർത്തൽ പുനഃസ്ഥാപിക്കുമെന്ന് ഇസ്രായേലും ലെബനനും പ്രഖ്യാപിച്ചതിന് പിന്നാലെയാണ് ഈ നീക്കം.
കരാറിന്റെ വിശദാംശങ്ങൾ
ബുധനാഴ്ച യുഎസ് സ്റ്റേറ്റ് ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റ് പുറത്തുവിട്ട സംയുക്ത പ്രസ്താവനയിൽ, ഹിസ്ബുള്ള വെടിനിർത്തൽ പൂർണ്ണമായി അവസാനിപ്പിച്ചാൽ മാത്രമേ കരാർ പ്രാബല്യത്തിൽ വരുമെന്ന് മൂന്ന് രാജ്യങ്ങളും വ്യക്തമാക്കിയിരുന്നു. ഇസ്രായേലുമായുള്ള ദക്ഷിണ അതിർത്തിയിൽ നിന്ന് ഹിസ്ബുള്ള പോരാളികളെ പിൻവലിക്കുകയും ആക്രമണങ്ങൾ നിർത്തുകയും ചെയ്യുക എന്നതാണ് ഈ വെടിനിർത്തൽ എന്ന് വ്യാഖ്യാനിക്കപ്പെട്ടത്. എന്നാൽ ചർച്ചകളിൽ പങ്കെടുക്കാത്ത ഹിസ്ബുള്ളയുടെ നേതാവ് വ്യാഴാഴ്ച ഇതിനോട് പ്രതികരിച്ചത്, ഇത് ഇസ്രായേലിന്റെ ലക്ഷ്യങ്ങൾ നിറവേറ്റുന്നതിനുള്ള ഒരുതരം കീഴടങ്ങലിന് തുല്യമാണെന്നാണ്.
ഹിസ്ബുള്ളയുടെ നിലപാട്
“ഇതൊരു കീഴടങ്ങലാണ്. ഇത് സമാധാന ഉടമ്പടിയല്ല, ഒരു കീഴടങ്ങൽ കരാറാണ്,” ഹിസ്ബുള്ള നേതാവ് അടിവരയിട്ടു പറഞ്ഞു. ലെബനീസ് ജനതയുടെ പ്രതിരോധശക്തിയെ ഇല്ലാതാക്കാനുള്ള ഇസ്രായേലിന്റെയും യുഎസ്സിന്റെയും തന്ത്രമായാണ് ഹിസ്ബുള്ള ഇതിനെ കാണുന്നത്. രാജ്യത്തിന്റെ പരമാധികാരത്തെയും പ്രതിരോധശേഷിയെയും ഈ കരാർ ദുർബലപ്പെടുത്തുമെന്നും അവർ വാദിക്കുന്നു. ചർച്ചകൾ ഫലശൂന്യമായിരുന്നുവെന്നും ലെബനന്റെ ആത്മാഭിമാനത്തിന് ക്ഷതമേൽപ്പിക്കുന്നതാണെന്നും നായിം ഖാസിം തുറന്നടിച്ചു.
ബെയ്റൂട്ടിലെ ജനവികാരം
ഹിസ്ബുള്ളയുടെ ശക്തികേന്ദ്രമായ ബെയ്റൂട്ടിന്റെ തെക്കൻ പ്രാന്തപ്രദേശങ്ങളിലും (ദാഹിയ) സമാനമായൊരു വികാരമാണ് പ്രകടമായത്. 25 വർഷമായി അവിടെ വ്യാപാരം നടത്തുന്ന സാമി ബിബിസിയോട് പറഞ്ഞത്, “ഒരു ഭാഗത്തുനിന്നും മാത്രം വെടിനിർത്തൽ സാധ്യമല്ല, ഒന്നുകിൽ എല്ലാവർക്കും അല്ലെങ്കിൽ ആർക്കും വെടിനിർത്തലില്ല” എന്നാണ്. വ്യാഴാഴ്ചയും ലെബനനിൽ ഇസ്രായേൽ ആക്രമണങ്ങളുണ്ടായെന്ന് അദ്ദേഹം ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. ഇത് വെടിനിർത്തലാണെങ്കിൽ പിന്നെ ഇതെന്താണെന്ന് അദ്ദേഹം ചോദ്യം ചെയ്തു. 35 വർഷമായി കുടുംബം നടത്തുന്ന കടയിലെ ഹാദി ആകട്ടെ, ഒരു പ്രതീക്ഷയുമില്ലെന്ന് വ്യക്തമാക്കി. “എന്റെ തലമുറയും, എന്റെ അച്ഛന്റെയും മുത്തച്ഛന്റെയും തലമുറകളും ഈ ആളുകളിൽ നിന്ന് - ഇസ്രായേലി ജനതയിൽ നിന്നല്ല, ഇസ്രായേൽ ഗവൺമെന്റിൽ നിന്ന് - ഒരു പ്രതീക്ഷയും കണ്ടിട്ടില്ല,” അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു.
സുരക്ഷാ മേഖലകളും ആശങ്കകളും
വാഷിംഗ്ടണിൽ നടന്ന നാലാംഘട്ട യുഎസ് മധ്യസ്ഥ ചർച്ചകൾക്ക് ശേഷമാണ് ഇസ്രായേലും ലെബനനും തമ്മിൽ ഈ കരാറിലെത്തിയത്. ഇസ്രായേൽ അതിർത്തിക്കും ലിറ്റാനി നദിക്കും (ഏകദേശം 30 കിലോമീറ്റർ വടക്ക്) ഇടയിലുള്ള പ്രദേശത്ത് നിന്ന് എല്ലാ ഹിസ്ബുള്ള പ്രവർത്തകരെയും ഒഴിപ്പിക്കുന്നത് ഈ കരാറിന്റെ പ്രധാന വ്യവസ്ഥയാണ്. നിലവിൽ ഈ പ്രദേശം ഇസ്രായേൽ സൈന്യത്തിന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലാണ്. യുഎസ്സിന്റെ സഹായത്തോടെ “പൈലറ്റ് സോണുകൾ” രൂപീകരിക്കുമെന്നും, അവിടെ ലെബനീസ് സായുധ സേനയ്ക്ക് “അരാഷ്ട്രീയ ശക്തികളെ” ഒഴിവാക്കി പൂർണ്ണ നിയന്ത്രണം നൽകുമെന്നും കരാറിൽ പറയുന്നു. എന്നാൽ ഈ പൈലറ്റ് സോണുകൾ എവിടെയാണെന്നോ അവ എങ്ങനെ പ്രായോഗികമാക്കുമെന്നോ ഉള്ള വിശദാംശങ്ങൾ കരാറിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടില്ല എന്നത് ആശങ്കകൾ ഉയർത്തുന്നുണ്ട്.
രാഷ്ട്രീയമായ മാനം
ഇസ്രായേലുമായി അപൂർവ ചർച്ചകൾക്ക് തയ്യാറായതിലൂടെ, ലെബനീസ് ഗവൺമെന്റ് ഹിസ്ബുള്ളയെ സമാധാന നീക്കങ്ങളോടൊപ്പം കൊണ്ടുപോകാൻ ശ്രമിച്ചിരിക്കാം. എന്നാൽ, ഹിസ്ബുള്ള ഈ കരാർ തള്ളിക്കളയുന്നതിലൂടെ ഇസ്രായേലിനെ ചെറുക്കാനും പോരാട്ടം തുടരാനും തങ്ങൾക്ക് മാത്രമേ കഴിയൂ എന്ന് വരുത്തിത്തീർത്ത് രാഷ്ട്രീയ നേട്ടം കൊയ്യാൻ ശ്രമിക്കുകയാണ്. ലെബനിലെ ഭൂരിഭാഗം ജനങ്ങൾക്കും ഹിസ്ബുള്ളയോട് വലിയ പിന്തുണയില്ലെങ്കിലും, ഇസ്രായേലിന്റെ കടന്നുകയറ്റത്തോടും അവർക്ക് താൽപര്യമില്ല. ഇറാനിൽ നിന്ന് പിന്തുണ നേടുന്ന ഷിയാ മുസ്ലീം സായുധ സംഘവും രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടിയും സാമൂഹിക പ്രസ്ഥാനവുമായ ഹിസ്ബുള്ള, ലെബനിലെ ഏറ്റവും ശക്തമായ ഗ്രൂപ്പാണ്. രാജ്യത്തെ സൈന്യത്തേക്കാൾ വലിയ സായുധ ശേഷി അവർക്കുണ്ട്.
ജൂൺ 22-ന് ഇരുരാജ്യങ്ങളുടെയും പ്രതിനിധികൾ ഒരു സമഗ്ര കരാറിലെത്തുന്നതിനുള്ള കൂടുതൽ ചർച്ചകൾക്കായി വീണ്ടും യോഗം ചേരും. എന്നാൽ ഹിസ്ബുള്ളയുടെ ഈ ശക്തമായ നിലപാട് ഭാവി ചർച്ചകളെ എങ്ങനെ ബാധിക്കുമെന്ന് ഉറ്റുനോക്കുകയാണ് ലോകം.